Chosen Issues of Polish Culture

Chosen Issues of Polish Culture

(by Aleksandra Achtelik, Tadeusz Miczka, Ewa Wąchocka)

POLISH CULTURE – GENERAL ISSUES – LECTURES:

  • the role of teaching Polish culture in teaching Polish as a foreign language; suggestions of thematic issues for liberal (humanistic) grupus of students and ways of introducing cultural elements at foreign language classes depending on the level of proficiency in Polish language
  • review of the definitions and ways of understanding the term culture and the influence of the choice of one method on the shape of the teaching program offered to the foreigners (examples); methods of introducing issues concerning culture (intersemiotics, drama, lecture, seminar, audiovisual techniques etc.)
  • books used to teach Polish culture – presentation
  • uniqueness of Polish noble culture – Sarmatism (with a special consideration of the lifestyles during Polish Renaissance)
  • Sarmatism – idealology and practice, Sarmatism as a tradition in Polish culture
  • around Polish national myths (among others antemurale christianitatis, Poland as the granary of nations, Polish hospitality etc.)
  • etiquette in Polish culture – the history of customs (based on the description of the customs and Mister Thaddeus (Pan Tadeusz)
  • Romantic cultural legacy – Romantic mythology (folk, egotism, Prometheus myth, messianism)
  • main museum centers – about artistic culture (Puławy, Wawel, Pszczyna etc.)
  • ethnic stereotypes
  • change in the traditional codes of Second Rzeczpospolita, tradition and modernity, patterns
  • the culture of PRL (People’s Republic of Poland) – cultural patterns or accidents

Basic literature:

Achtelik A., Intersemiotyczność a nauczanie kultury polskiej, w: Mój warsztat metodyczny na początku XXI wieku. Materiały XI międzynarodowej konferencji naukowo-dydaktycznej, Wrocław 2002, s. 7-12.
Achtelik A., Z wybranych zagadnień kultury polskiej – uwagi na marginesie, w: Sztuka czy rzemiosło? Nauczyć Polski i polskiego, red. A. Achtelik, J. Tambor, Katowice 2007.
Dobesz U., Spacery po Wrocławiu. Materiały do popularyzacji wiedzy o kulturze polskiej dla cudzoziemców, w: Inne optyki. Nowe programy, nowe metody, nowe technologie w nauczaniu kultury polskiej i języka polskiego jako obcego, red. R. Cudak, J. Tambor, Katowice 2001, s. 400-405.
Garncarek P., Problem aktualizacji wiedzy o kulturze w nauczaniu języka polskiego jako obcego, w: Acta Universitatis Lodziensis. Kształcenie polonistyczne cudzoziemców, nr 10, Łódź 1998, 209-215.
Górecki M., Kozieja-Ruta D., Paprotna A., Elementy kultury języka w nauczaniu języka polskiego jako obcego na poziomie średnio zaawansowanym, w: Acta Universitatis Lodziensis. Kształcenie polonistyczne cudzoziemców, nr 10, Łódź 1998, 61-71.
Jelonkiewicz M., Kanon kulturowy i kompetencja socjokulturowa w opisie kompetencji językowej potrzeby certyfikacji znajomości języka polskiego jako obcego, w: Inne optyki…, s. 504- 507.
Kultura polska. Silva rerum, red. R. Cudak, J. Tambor, Katowice 2002.
Kultura w nauczaniu języka polskiego jako obcego. Stan obecny – programy nauczania – pomoce dydaktyczne, red. W.T. Miodunka, Kraków 2004.

POLISH CULTURE – THEATRE – LECTURES:

  • demistification of national myths and social stereotypes in the drama by Sławomir Mrożek; grotesque, parody of Romantic patterns
  • Tadeusz Różewicz’s drama experiments (open drama, realistic and poetic theatre, internal theatre) in context of the theatre of absurd and other trends in European avant-garde dramatic works
  • Jerzy Grotowski’s theatre – technique of acting (the actor cleaned out of everything) and spatial stage designs; influence of Grotowski on the present theatre in Poland and in the world
  • Tadeusz Kantor’s theatrical search against a background of contemporary artistic theatre, happening and the Theatre of Death
  • the anthropology of the theatre – Gardzienice band and their ethno oratories versus other bands (Polish and European) counted among ‘third theatre’ trend

Basic literature:

Balme Ch., Wprowadzenie do nauki o teatrze, przeł. M. Dudzik, M. Leyko, Warszawa 2002.
Historia teatru, red. J.R. Brown, przeł. H. Baltyn-Karpińska, Warszawa 1999 (fragmenty).
Problemy teorii dramatu i teatru, t.1-2., red. J. Degler, Wrocław 2003,
Styan. J.L., Współczesny dramat w teorii scenicznej i praktyce, przeł. M. Sugiera, Wrocław 1995.
Teatr – widowisko, red. M. Fik, Warszawa 2000.
Wąchocka E., Utopia tragedii końca dwudziestego wieku, w: Sztuka czy rzemiosło? Nauczyć Polski i polskiego, red. A. Achtelik, J. Tambor, Katowice 2007.

POLISH CULTURE – FILM – LECTURES:

  • place of the film in social communication: its cultural meaning and participation in shaping national identity and awareness
  • feature film marked by genre, national complex in Polish films; political pressure sustained on a feature cinema between 1945 – 1989
  • development of feature cinema – diachronic view taking into consideration previous decisions: fight for the new model of the Tenth Muse (1945 – 1949), socialist realism in the cinema, ‘Polish Film School’, national genres (spectacular adaptations of the biggest masterpieces of national literature), original poetics, light cinema, ‘cinema of moral anxiety’, cinema of martial law, cinema of the time of turning
  • feature cinema under the pressure from free market (1990 – 2004): crisis of the authorship, birth and development of ‘criminal cinema’, new genre poetics (genre hybridization), so-called ‘provincial cinema’, participation of the cinema in argues for cultural and national identity
  • Polish cinema between the globalisation and localism

Basic literature:

Dzieje kina polskiego, w: Kino ma 100 lat, red. J. Rek, E. Ostrowska, Łódź 1998, s. 185-263.
Gwóźdź A., Kutz czytany na nowo Kutzem, w: Sztuka czy rzemiosło? Nauczyć Polski i polskiego, red. A. Achtelik, J. Tambor, Katowice 2007.
Haltof M., Kino polskie, Gdańsk 2002.
Hendrykowska M., Kronika kinematografii polskiej 1895-1997, Poznań 1999.
Kino po polsku (numer monograficzny), „Postscriptum” 2003, nr 1-2 (45-46).
Miczka T., „Kino moralnego niepokoju”. Źródła i granice realizmu w polskim filmie fabularnym w latach 1976-1981, w: Sztuka czy rzemiosło? Nauczyć Polski i polskiego, red. A. Achtelik, J. Tambor, Katowice 2007.
Polska kultura filmowa do 1939 roku, red. J. Lemann-Zajiček, Łódź 2003.

Accessibility